صفحه اصلي > تازه ها 
 


  چاپ        ارسال به دوست

حیات امام حسن مجتبی(ع)قبل از امامت

 

زندگانی امام حسن مجتبی(ع) و دوران حیات مبارک ایشان بیشتر تحت تاثیر صلح حضرت با معاویه قرار گرفته است و زوایای دیگر زندگانی حضرت کمتر پرداخته شده است. البته این موضوع درباره حیات مبارک امام حسین(ع) نیز رخ داده است، به گونه ای که دوران امامت ده ساله ایشان نیز قبل از جریان عاشورا کمتر مورد توجه قرار گرفته و دوران امامت و حیات این امام بزرگوار نیز تحت تاثیر جریان عاشورا قرار گرفته است. از این روی، نوشتار پیش روی به زوایای پنهان و یا کمتر توجه شده حیات و دوران زندگانی امام حسن مجتبی(ع) به مناسبت سالروز ولادت این  امام همام می پردازد:

سال تولد امام حسن مجتبی(ع)

اولین اختلاف رای که در بین مورخان درباره امام حسن مجتبی(ع) مشاهده می شود، مربوط به سال تولد این حضرت است. در منابع تاریخی دربارۀ سال تولد امام حسن(ع) اختلاف نظر وجود دارد و در منابع سال‌های دوم و سوم مطرح شده است.کنکاش در منابع تاریخی و حدیثی نشان می دهد که براساس نقل قول‌هایی که برخی از مورخان و محدثان اهل سنت و اهل تشیع دربارۀ ولادت حضرت بیان نموده‌اند، امام حسن مجتبی(ع) در رمضان سال دوم یا سوم هجری و در برخی گزاره‌های تاریخی سال چهارم هجرت متولد شده‌اند.

منابع متقدم شیعه مثل «کافی» کلینی و «ارشاد» شیخ مفید عمدتا سال دوم را ذکر کرده‌اند. با این حال نظر شیخ طوسی و دیگران «با در نظر گرفتن فاصلۀ زمانی تولد امام حسن و امام حسین» با آنچه مدنظر شیخ مفید و کلینی است تفاوت دارد. بنابراین در بین بزرگان و علمای شیعه دراین‌باره اختلاف دیدگاه وجود دارد. با این حال از سوی دیگر، طبری هم در کتاب خود یعنی «دلائل‌الامامه»، سال دوم هجرت و به عبارت دیگر ۲۲ ماه بعد از هجرت را سال ولادت امام حسن(ع) می‌داند؛ یعنی همان سالی که در آن غزوۀ بدر اتفاق افتاد. آقای انصاری در کتاب «الموسوعه» در جمع‌بندی از اختلاف محدثین و مورخین درباره سال تولد امام حسن مجتبی(ع) می نویسد:

«با در نظرگرفتن اختلافاتی که دربارۀ سال تولد امام حسن(ع) وجود دارد؛ اگر شب زفاف حضرت زهرا(س) و حضرت علی(ع) در سال اول هجرت اتفاق افتاده باشد با در نظر گرفتن مدت زمانی که برای حمل و تولد یک نوزاد، زمان لازم است؛ پس امام حسن مجتبی(ع) در سال دوم متولد شده‌اند و اگر چنانچه این زفاف در سال دوم رخ داده باشد، حضرت در سال سوم متولد شده‌اند».در حقیقت تحلیل ایشان این است که زفاف در ذی‌الحجۀ همان سال اول هجری اتفاق افتاده و لذا زمان تولد حضرت نیز سال دوم هجرت است.

از سوی دیگر، سبط ابن جوزی، تلمسانی و شیخ عباس قمی عقد و زفاف امیرالمؤمنین (ع) و حضرت زهرا (س) را در سال دوم می دانند و اگرتاریخ ۱ ذیحجه سال ۲ برای زفاف آن دو بزرگوار صحیح باشد طبعا ولادت امام حسن (ع) در نیمه ماه رمضان سال سوم می شود که حدود ۹ ماه بعد است.

نام گذاری امام حسن مجتبی(ع)

منابع تاریخی درباره نام انتخاب شده برای حضرت نیز اختلاف نظر دارند. در حالیکه که منابع شیعی به صراحت و به اتفاق نظر معتقدند که نام مبارک ایشان، حسن بوده، ولی برخی دیگر از منابع از نام دیگری چون: حرب، جعفر، و حتی حمزه سخن می گویند. در بین منابع تاریخی، طبقات ابن سعد دراین‌باره گزارش مفصلی آورده و در حقیقت تمامی گزاره‌ها را مطرح کرده است.

در‌این‌باره در نگاه شیعی روایت شده که امام سجاد(ع) فرموده‌اند:

«چون فاطمه(س) فرزندش حسن را به دنیا آورد، به پدرش علی(ع) عرض کرد: نامی برای او بگذار، علی(ع) فرمود: من چنان نیستم که در مورد نام‌گذاری او به رسول خدا پیشی گرفته و سبقت جویم. در این وقت رسول خدا(ص) بیامد و آن کودک را پارچۀ سفیدی گرفته و در آن پیچید، آن‌گاه رو به علی(ع) کرده فرمود: آیا او را نام‌گذاری کرده‌ای؟ عرض کرد: من در نام‌گذاری وی به شما پیشی نمی‌گرفتم.. .. رسول خدا(ص) او را حسن نامید».

نکته مهمتر در بیان این گزارش این است که از منابع مهم تاریخی نظیر «البدایه النهاییه» ابن کثیر و صاحب «اسدالغابه» همین روایت را بدون دخل و تصرف بیان کرده اند و جالب است که بدانیم که در روایت این دو منبع اهل سنت، از هیچ نام دیگری سخن به میان نیامده است. نگاهی به دیگر منابع اهل سنت از جمله طبقات ابن سعد و مسند ابن حنبل، روایات های مغایر این روایات را بیان می کنند و از نام های پیش گفته سخن می رانند که حضرت رسول (ص)بعد از شنیدن این نام ها، نام نواده اش را به حسن تغییر می دهند.

با این حال لازم است که در خصوص این روایات و نوع چینش آن ها توجه داشته باشیم که اولا در سند این روایات ها و راویان آنها مشکل وجود دارد. به گونه ای که اصالت این روایت ها و گزارش ها را زیر سوال می برد. از سوی دیگر، آیا یکی از شاخص های رسالت حضرت پیامبر(ص) و رشادت های امیرالمومنین در طول حیات پیامبر اسلام(ص) در صحنه های مختلف، مبارزه با مظاهر شرک آلود دوران جاهلیت نبود؟ پس چگونه می توان قبول کرد که در چنین شرایطی امیرالمومنین(ع)به فرض محال، اسم فرزند خود را حرب بگذارند. جز اینکه بگوییم جاعلان این احادیث و دشمنان اسلام در پشت این اغراض شیطانی خود به دنبال اهداف شوم خود بر علیه خاندان اهل بیت بوده اند.

بدون شک بسیاری از این جعل حدیث ها در جهت از بین بردن فضائل امیرالمومنین(ع) صورت می گرفته است. به گونه ای که در دوران امویان در این راستا از هیچ اقدامی کوتاهی نشد و نسبت ها و تهمت های ناروائی در حق امیرالمومنین(ع)، امویان و عمال اموی در بین مسلمان و شهرهای اسلامی ترویج می کردند. نمونۀ این اقدامات گزارش بوالفرج اصفهانی در کتاب «الاغانی» است که روایت می‌کند از زهری خواسته می‌شود برای حاکمان اموی تاریخ و سیره بنویسد که جایگاه آنان را بالا برد و از سوی دیگر جایگاه و فضائل حضرت علی(ع) را پایین آورد تا مردم آنها را در قهر جهنم ببینند.

از سوی دیگر، چگونه می توان ادعای این منابع و روایان را پذیرفت که امیرالمومنین با وجود رسول خدا(ص) برای نام گذاری نوادگان پیامبر(ص) قبل از ایشان پیش قدم شده باشد؟ جز اینکه بگوییم این منابع به دنبال این هستند که بگویند که علی(ع) در این کار بر رسول خدا تقدم جست در حالیکه این خبر کذب محض است و در هیچ صورتی قابل قبول نیست.البته ادله های دیگری برای رد این روایات ها و سخن ها وجود دارد که به علت اطاله کلام از بیان آنها خودداری می کنیم.

امام حسن مجتبی(ع) در دوران نبوی:

حدود هفت سال از دوران حیات امام حسن(ع) مقارن با حیات مبارک حضرت رسول اکرم(ص) بود. دوران باشکوهی که که حسن و حسین(ع) بسیار مورد توجه پیامبر(ص) بودند و در این خصوص روایت های بسیار از منابع شیعی و سنی رسیده است و فضائل بی شماری روایت شده است. در روایت های از پیامبر در حق حسن بن علی(ع) آمده است: «اءشبهت خلقى و خلقى». «اما الحسن فان له هیبتى و سؤ ددى و اءماالحسین فله جودى و شجاعتى». امام حسن و امام حسین از همان دوران کودکی مورد توجه و تربیت جد بزرگوارشان، پیامبر اسلام قرار گرفتند از این رو می توان در کنار تمام صفت های نسب و خانوادگی این دو امام با حضرت، عنوان صحابی را نیز آنها به کار برد و از شاخص های این دوران نیز حضور امام حسن مجتبی در موضوع مباهله پیامبر با مسیحیان نجران است.

امام حسن در دوران حکومت علوی:

امام حسن(ع) در دوران خلفای راشدین بخصوص در دوران خلیفه سوم نقش پر رنگی در حمایت از اسلام ناب محمدی و مظلومانی چون ابوذر که مورد ستم دستگاه جور قرار گرفته بودند داشت. امام حسن(ع) در دورۀ امامت پدرشان، حضرت علی(ع)، همواره همراه ایشان بودند: هنگامی که ابوذر به ربذه تبعید شد، عثمان دستور داد هیچ‌کس او را بدرقه نکند، اما امام حسن و برادر گرامی‌شان، همراه پدر بزرگوارشان، او را بدرقه کردند و هنگام بدرود، از حکومت عثمان ابراز بیزاری نمودند و ابوذر را به شکیبایی و پایداری پند دادند. امام دوم شیعیان در سال ۳۶ق با پدر از مدینه به سوی بصره آمد تا آتش جنگ جمل را که عایشه و طلحه و زبیر برافروخته بودند، فرو نشانند. پیش از ورود به بصره به فرمان حضرت علی(ع)، همراه عمار یاسر به کوفه رفت تا مردم را بسیج کند و آن‌گاه با مردم به منظور یاری امام، به سوی بصره بازگشت و با سخنرانی‌های شیوا و محکم خویش، دروغ عبدالله بن زبیر را ــ که قتل عثمان را به حضرت علی(ع) نسبت می‌داد، آشکار ساخت و نیز در جنگ رشادت بسیار از خود نشان داد تا پیروز بازگشتند.امام حسن(ع) در جنگ صفین نیز همراه پدر بود. معاویه، عبیدالله بن عمر را نزد ایشان فرستاد تا بگوید: «از پیروی پدر دست بردار، ما خلافت را به تو وامی‌گذاریم؛ چراکه قریش، از پدر تو به سابقۀ پدرکشتگی‌ها، ناراحت‌اند، اما تو را پذیرا توانند شد».

امام حسن(ع) در پاسخ فرمود: «قریش بر آن بود که پرچم اسلام را بیفکند و درهم پیچد، اما پدرم، به خاطر خدا و اسلام، گردنکشان ایشان را کشت و آنان را پراکند؛ پس با پدرم بدین جهت به دشمنی برخاستند و بدو کینه می‌ورزند. او در این جنگ، هماره از پشتیبانی پدر، دست نکشید و تا پایان همراه و همدل بود و چون دو تن را از سوی سپاه (سپاه حضرت علی(ع) و معاویه) برگزیدند تا «حکم شوند و آنان به ناروا حکم کردند، امام حسن به فرمان پدر، در یک سخنرانی توضیح داد که «اینان برگزیده شدند تا کتاب خداوند را بر خواهش دل پیش دارند و مقدم شمارند، اما باژگونه رفتار کردند و چنین کسی حکم نامیده نمی‌شود، بلکه «محکوم» است».

رشادت های امام حسن(ع) در دوران حیات امیرالمومنین(ع) در جنگ ها مثل زدنی است. در نهایت امام علی(ع)در واپسین روزهای حیات خود بنا به فرمان خدا و ابلاغ رسول خدا(ص)، فرزندش حسن(ع) را به عنوان امام بعد از خود برای مسلمانان و شیعیان قرار داد.

منبع : فرهنگ نیوز

 


١٢:١٥ - شنبه ٢٠ خرداد ١٣٩٦    /    عدد : ٥٢٣٨١١    /    تعداد نمایش : ٨٨٦


برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 





  • برنامه خودسازی روزانه یک شهید ارتشی +دست نوشته
    برنامه ای به شرح زیر را به خداوندی خدا قسم می خورم و اگر عمداً آن را نقص کردم با مجازات نقص قسم را بکشم و از خداوند تحکیم ایمان و عمل صالح را مسئلت دارم. انشاالله

  • اعزام دانشجویان پسر به عتبات از ۲۱ شهریور آغاز می‌شود/ تشرف ۱۲۲ کاروان دانشجویی تا امروز
    رئیس ستاد عمره و عتبات دانشگاهیان در خصوص زمان اعزام دانشجویان پسر به عتبات گفت: اعزام دانشجویان پسر به عتبات عالیات در هفدهمین دوره از روز سه شنبه ۲۱ مرداد ماه با اعزام دو کاروان از استان های تهران و مرکزی آغاز خواهد شد.

  • دست‌نوشته ها و برنامه های روزانه شهید دهه هفتادی مدافع حرم+عکس
    تصاویر ار دست‌نوشته ها و برنامه های روزانه شهید دانشگر است که عدم دروغ، غیبت، سوء ظن، نگاه به نامحرم، حفظ بیت المال، خواندن نماز شب، ورزش،خواندن کتاب و برنامه کاری و منظم از جمله برنامه های روزانه بارز وی است.

  • پیام به حجاج بیت‌الله الحرام
    حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به حجاج بیت‌الله الحرام، با اشاره به سیاست‌های تفرقه‌افکنانه‌ی نظام سلطه در میان مسلمانان، وظیفه‌ی رؤسای کشورهای اسلامی و همه‌ی نخبگان جهان اسلام را ایجاد وحدت، آگاه‌سازی ملت‌ها و متوقف کردن فوری فجایع تلخ در کشورهای اسلامی خواندند و خاطرنشان کردند: دفاع از فلسطین و همراهی با ملتی که نزدیک به هفتاد سال است برای کشور غصب‌شده‌ی خود مبارزه می‌کند، مهم‌ترین وظیفه‌ی همه‌ی ما است. متن این پیام که صبح پنجشنبه از سوی حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی‌عسکر نماینده‌ی ولیّ فقیه و سرپرست زائران ایرانی در مراسم برائت از مشرکان در صحرای عرفات قرائت شد به شرح زیر است

  • دستور العمل جامع
    دستور العمل جامع در ادامه بخوانید ......

حجت‌الاسلام کلانتری:معرفی اندیشه‌های امام (ره) به جوانان از واجبات است

حجت‌الاسلام کلانتری:معرفی اندیشه‌های امام (ره) به جوانان از واجبات است

ویژگی‌های مبارزه امام حسن(ع) به روایت رهبر انقلاب

ویژگی‌های مبارزه امام حسن(ع) به روایت رهبر انقلاب

آیت‌الله قرهی مطرح کردمرز بین حقّ و باطل نشناختن ولایت است/ انتظارات امام حسن(ع) از محبینش

آیت‌الله قرهی مطرح کردمرز بین حقّ و باطل نشناختن ولایت است/ انتظارات امام حسن(ع) از محبینش

دانشجویان به دنبال معرفت‌جویی باشند نه علم جویی

دانشجویان به دنبال معرفت‌جویی باشند نه علم جویی

فهم قرآن کار هر کسی نیست/ احترام و احسان به پدر و مادر با هر دینی، واجب است

فهم قرآن کار هر کسی نیست/ احترام و احسان به پدر و مادر با هر دینی، واجب است

فرار از موعظه انسان را گرفتار آتش جهنم می‌کند/ نماز بخوانید تا از خدا غافل نشوید

فرار از موعظه انسان را گرفتار آتش جهنم می‌کند/ نماز بخوانید تا از خدا غافل نشوید

وصیتنامه شهید مهدی باکری

وصیتنامه شهید مهدی باکری

تقدیر حجت الاسلام و المسلمین محمدیان از بسیج دانشجویی در پی برگزاری تجمعات ضد استکباری در دانشگاه

تقدیر حجت الاسلام و المسلمین محمدیان از بسیج دانشجویی در پی برگزاری تجمعات ضد استکباری در دانشگاه

ماجرای دیدار شهید “احمدعلی نیری” با امام زمان (عج)

ماجرای دیدار شهید “احمدعلی نیری” با امام زمان (عج)

همسویی نظرات و عملکرد والدین، اثر بخشی رفتارهای تربیتی را بیشتر می کند

همسویی نظرات و عملکرد والدین، اثر بخشی رفتارهای تربیتی را بیشتر می کند

آتش به اختیارهایی که «ابراهیم هادی» انتخابشان کرد/در مدارس تربیت را رها کرده‌ایم و تنها به آموزش پرداختیم

آتش به اختیارهایی که «ابراهیم هادی» انتخابشان کرد/در مدارس تربیت را رها کرده‌ایم و تنها به آموزش پرداختیم

تشکل ها در جذب حداکثری تلاش کنند/ برخی در دانشگاه با پسوند اسلامی از افراد ضد اسلام حمایت میکنند

تشکل ها در جذب حداکثری تلاش کنند/ برخی در دانشگاه با پسوند اسلامی از افراد ضد اسلام حمایت میکنند

لزوم وسعت اندیشه انسان به اندازه ابدیت(خوان حکمت)

لزوم وسعت اندیشه انسان به اندازه ابدیت(خوان حکمت)

برنامه خودسازی روزانه یک شهید ارتشی +دست نوشته

برنامه خودسازی روزانه یک شهید ارتشی +دست نوشته

 حرکت برای عزت و سربلندی !  18 روز تا محرم

حرکت برای عزت و سربلندی ! 18 روز تا محرم

برنامه خودسازی روزانه یک شهید ارتشی +دست نوشته

برنامه خودسازی روزانه یک شهید ارتشی +دست نوشته

 حرکت برای عزت و سربلندی !  18 روز تا محرم

حرکت برای عزت و سربلندی ! 18 روز تا محرم

جزییات زندگی روزمره امام خمینی(ره) به روایت عروسش + عکس

جزییات زندگی روزمره امام خمینی(ره) به روایت عروسش + عکس

دست‌نوشته ها و برنامه های روزانه شهید دهه هفتادی مدافع حرم+عکس

دست‌نوشته ها و برنامه های روزانه شهید دهه هفتادی مدافع حرم+عکس

پیام به حجاج بیت‌الله الحرام

پیام به حجاج بیت‌الله الحرام

هفته دفاع مقدس

هفته دفاع مقدس

نظر پیامبر اعظم (ص) درباره علت مهربانی ایرانیان

نظر پیامبر اعظم (ص) درباره علت مهربانی ایرانیان

نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد
آمار بازدید
 بازديد كننده اين صفحه: 1360304
 بازديد كننده امروز: 11809
 كل بازديد كنندگان: 8957253
 زمان بارگزاري: 1.71 ثانيه

ويژه نامه ها دانلود بسته هاي عكس هاي مذهبي نشريه ديواري چشم به راه منجي(عج) پخش زنده بيانات مقام معظم رهبري

« تمامی حقوق این سـایت متعلـق به نهـاد نمایندگـی مقــام معظــم رهبــری در دانشگاه آزاد اســلامی واحــد شهــر ری می باشد »
نشاني : شهرری، اتوبان خلیج فارس، نرسیده به پل هوایی مرقد مطهر حضرت امام (ره)، مجتمع دانشگاهی یادگار امام (ره)
صندوق پستی: 144- 18155       تلفکس: 55229348 و 55229303          E-MAIL : nahadrey@gmail.com